جنوب شرق
بناهای خشتی و برجسته ایران

چندبنای خشتی و برجسته ایران را بشناسید .

خیلی ها فکر می کنند، دنیا ارگ بم را به واسطه بزرگ ترین بنای خشتی جهان می شناسند، اما چرا وقتی سحرگاه 5 دی ماه 1382 زلزله، این شهر تاریخی را تخریب کرد، باز چیزی از ارزش های این بنای خشتی کاسته نشد و به قولی خرابی ها باعث از چشم افتادن این اثر نشد.
اکنون ایران بناهای خشتی کهنی دارد که نیازمند نگاه عاشقانه کسانی بوده که در حفظ آن تمام سعی و تلاش خود را از جان و دل ارائه کنند.

-ارگ بم، بزرگترین بنای گلی در جهان
ارگ بم، بزرگترین سازه خشتی در جهان بود که محل آن در نزدیکی شهر بم در استان کرمان در جنوب شرقی ایران قرار داشت. بم در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسیده، اما در تاریخ 5 دی 1382 در اثر زلزله شدیدی که شهر بم وحومه آن را تحت تاثیر قرار داد، این ارگ به طور کامل از بین رفت.
-ارگ قورتان، قلعه گلی مسکونی در جهان و اولین بنای خشتی در ایران
مجموعه ارگ قورتان در اصفهان یکی از بناهای تاریخی بسیار ارزشمندی است که در این شهر وجود دارد
-گوگد، دومین بنای خشت و گلی ایران
ارگ تاریخی گوگد، دومین بنای خشتی و گلی ایران یکی از مکان های دیدنی شهرستان گلپایگان است که تاریخ ساخت آن به حدود چهار قرن پیش باز می گردد.
-قلعه سیب، بلندترین بنای خشتی ایران
قلعه سیب بلندترین بنای خشت و گلی ایران، زیباترین قلعه خاکی کشور لقب گرفته و در شرق بلوچستان قرار دارد.
-ارگ بلقیس، بزرگترین سازه خشتی بعد از ارگ بم
ارگ بلقیس اسفراین پس از ارگ بم دومین بنای گلی ایران است و قدمتی حدود چهار هزار سال دارد. مهمترین مصالح به کار رفته در آن خشت و گل است.
-قلعه ایرج، بزرگترین قلعه خشتی جهان در ایران
قلعه ایرج یا به قول محلی ها قلعه گبری به عنوان یکی از زیباترین، باشکوه ترین و البته بزرگترین قلعه های ایران و جهان محسوب می شود.
-چغازنبیل، اولین بنای گلی ثبت شده در میراث جهانی
زیگورات دوراونتاش یانام امروزی چغازنبیل نیایشگاهی باستانی است که در حدود 1250 سال پیش از میلاد در دوران عیلامی ها ساخته و در شهرستان شوش در استان خوزستان واقع شده است.
-عمارت ملک بوشهر، یکی دیگر از بنا های خشتی کهن ایران زمین
عمارت ملک بوشهر متعلق به یک قرن قبل است. در تاریخ 17 آذر 1377 این بنای گلی به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسید که در هشت کیلومتری شهر بوشهر قرار گرفته
-گنبد علویان، سومین گنبد خشتی در جهان
از نظر ارتفاع بعد از کلیسای سانتا ماریای ایتالیا و مسجد ایاصوفیه ترکیه این گنبد به عنوان سومین گنبد جهان شناخته می شود، نامگذاری این بنا به گنبد علویان به این جهت بوده که خاندان علوی این بنا را ساخته اند
-گنبد سلطانیه، بزرگترین گنبد آجری و گلی جهان
گنبد سلطانیه در زنجان به عنوان بزرگترین گنبد تاریخی در ایران و بزرگترین گنبد آجری در جهان به ثبت رسیده و یکی از شاهکار های معماری ایران در دوره ایلخانی است.
-دژ شاپور، بنای گلی مربوط به دوره ساسانی
قلعه فلک الافلاک یا دژ شاپور یکی از مکان های تاریخی در شهر خرم آباد و استان لرستان است. نام دیگر قلعه فلک الافلاک قلعه دوازده برجی است.